---
title: "Орнату"
description: "Бір Docker образы 3000 портта API, MCP және веб-интерфейсті береді; бір ғана /data томы бүкіл күйді ұстайды."
---

# Орнату

Notarium **бір өзіне-өзі жеткілікті образ** болып жеткізіледі: жалғыз Node процесі REST API-ді, агенттерге арналған MCP эндпоинтін және жиналған веб-интерфейсті бір портта (әдепкіде `3000`) береді. Сыртқы қызметтердің — дерекқордың, брокердің, бөлек іздеу қозғалтқышының — қажеті жоқ: білім қозғалтқышы дәл сол процестің ішінде жұмыс істейді. Бүкіл күй бір ғана `/data` томында тұрады: қызметтік дерекқор, туынды индекстер, Markdown файлдарыңыз (шындық көзі) және экспорт артефактілері.

> [!note] Не қажет болады
> Тек **Docker** (немесе Docker Desktop) және бос порт. Node-ты, дерекқорды не векторлық индексті бөлек орнатудың қажеті жоқ — бәрі образдың ішінде.

## Образды іске қосу

Ең жылдам жол — дайын образдан контейнер көтеру:

```bash
docker run -d --name notarium \
  -p 3000:3000 \
  -v notarium-data:/data \
  docouno/notarium:latest
```

Бір ғана `/data` томы бүкіл күйді ұстайды: қызметтік дерекқорды, индекстерді, жазбаларыңызды және экспорт артефактілерін. Бұдан бөлек баптайтын ештеңе жоқ — `3000` порты да, `/data` деректер жолы да образға алдын ала сіңірілген. Контейнерді қайта жасағанда том орнында қалады, ал `:3000`-нің сол жағындағы портты кез келген бос портқа ауыстыруға болады.

`docker run` соңына пәрмен жазудың қажеті жоқ: образдың кіру нүктесі — кіріктірілген `notarium` CLI, ол әдепкіде `start` пәрменін орындайды. Операторлық пәрмендер — `backup`, `restore`, `admin`, `healthcheck`, `version` — сол CLI арқылы жүреді. Қараңыз: [Образ CLI](/docs/self-hosting/cli/).

## Docker Compose арқылы

Тұрақты жұмыс істейтін орнатылым үшін compose файлы ыңғайлырақ: оны түзету де, нұсқа бақылауында ұстау да оңайырақ, ал `restart` хост қайта жүктелген соң контейнерді өзі көтеріп береді.

```yaml
services:
  notarium:
    image: docouno/notarium:latest
    restart: unless-stopped
    ports:
      - "3000:3000"
    volumes:
      - notarium-data:/data

volumes:
  notarium-data:
```

Осыны жұмыс қалтаңызға `compose.yaml` файлы етіп сақтаңыз да, `docker compose up -d` арқылы көтеріңіз. `notarium-data` атаулы томы контейнерден бөлек өмір сүреді: `docker compose down` оған тимейді, томды тек айқын `docker volume rm` пәрменімен ғана жоюға болады.

> [!note] Баптаулар да осында
> Орта айнымалылары сервистің `environment:` блогында беріледі. Оларды бөлек файлда ұстағыңыз келсе, сол жерге `env_file: .env` жолын қосыңыз — compose файлының қасында жатқан `.env` өздігінен контейнерге **түспейді**: Docker Compose оны тек compose файлының өз мәтініне ғана қояды. Толық тізім — [Орта айнымалылары](/docs/reference/environment-variables/).

## Алғашқы іске қосу

`http://localhost:3000` мекенжайын ашыңыз — сізді **алғашқы іске қосудың setup-экраны** қарсы алады. Әдепкіде дана `password` режимінде жұмыс істейді, ал бірінші келуші **иені** тіркейді — әкімші құқығы бар әрі өзі құратын кеңістіктердің иесі болатын жалғыз аккаунт. Алдын ала орнатылған пароль жоқ; ие тіркелген соң setup біржола жабылады. Режимдер туралы толығырақ — [Аутентификация](/docs/self-hosting/authentication/) бетінде.

## Деректер томдары

| Том | Нені сақтайды | Сипаты |
|---|---|---|
| `/data` | Markdown файлдарыңызды (`/data/spaces`, әр кеңістікке бір қалта), қызметтік дерекқорды (`/data/meta.db` — идентификаторлар, нұсқалар тарихы, пайдаланушылар, рұқсаттар), қозғалтқыштың туынды индекстерін (`/data/engine`) және экспорт артефактілерін. | Файлдар — шындық көзі (file-first қағидасы); қызметтік дерекқорды файлдардан шығарып алу мүмкін емес; индекстер — туынды нәрсе, қайта жинау арқылы қалпына келеді. |

Томның өзін ұқыппен сақтаңыз: ол жоғалса, деректер де бірге кетеді. `/data/engine` ішіндегі индекстер жоғалса файлдардан қайта жиналады, ал қызметтік дерекқорды (`/data/meta.db` — тарих, пайдаланушылар, рұқсаттар) мен жазбалардың өзін (`/data/spaces`) ешқайдан қалпына келтіру мүмкін емес — оларды сақтық көшірмелеу міндетті. Қызметті тоқтатпай тексерілген сақтық көшірмені қалай алу керегі — [Сақтық көшірме және қалпына келтіру](/docs/self-hosting/backup/) бетінде.

## Бастапқы кодтан жинау

Егер Notarium репозиторийімен жұмыс істесеңіз, Docker үшін жалғыз кіру нүктесі — `make`:

```bash
cp .env.example .env   # әдепкі мәндер жұмысқа жарамды — ештеңе толтырудың қажеті жоқ
make up                # прод-образ жергілікті түрде → http://localhost:3000
make dev               # hot-reload (HMR) бар dev-стек
```

Пайдалы пәрмендер: `make logs` (логтар), `make ps` (күй), `make down` (тоқтату және жою), `make sh` (контейнердегі shell).

## Тізілімсіз орнату (air-gapped)

Оқшауланған контурға орналастыру үшін образды тізілімге қосылмай-ақ, файл түрінде тасымалдауға болады:

```bash
make image                              # образды жинау
make save                               # notarium-<version>.tar.gz файлына экспорттау
# мұрағатты мақсатты хостқа тасымалдаңыз, содан кейін:
docker load < notarium-<version>.tar.gz # образды жүктеу
```

Әрі қарай оны өзіңіздің `compose`/`.env` файлдарыңызбен іске қосыңыз — тізілім координатасы образға сіңірілмейді.

Келесі қадам — дананы өзіңізге ыңғайлап баптау: [Конфигурация](/docs/self-hosting/configuration/) бетін қараңыз.